Cá nhân có quyền lập di chúc để lại tài sản, những người thừa kế có quyền thừa kế theo di chúc. Vậy pháp luật quy định như thế nào về việc thừa kế theo di chúc?

Thừa kế là gì ?

Theo quy định của pháp luật hiện hành, thừa kế được hiểu là việc chuyển tài sản của người chết để lại cho người còn sống. Tài sản do người chết để lại được gọi là di sản.

Trong trường hợp không để lại di chúc, những người còn sống (hay còn gọi là người thừa kế) sẽ được hưởng một phần hoặc toàn bộ di sản của mình theo di chúc hoặc theo quy định của pháp luật. Những người được thừa kề chỉ được hưởng di sản khi người để lại di sản chết.

Thừa kế theo di chúc là gì ?

Thừa kế theo di chúc

Di chúc là sự thể hiện ý chí của một cá nhân nhằm chuyển tài sản của mình cho người khác khi chết.

Đây là định nghĩa được đưa ra tại Điều 624 Bộ luật Dân sự 2015. Vì vậy, khi muốn để lại tài sản cho người khác sau khi chết, người sở hữu tài sản thường chọn cách lập di chúc. Những người được nêu trong di chúc được thừa kế theo di chúc.

Người lập di chúc

Người lập di chúc đã thành niên có đủ các điều kiện sau đây có quyền lập di chúc để định đoạt tài sản của mình:

  • Người lập di chúc phải minh mẫn, sáng suốt, không bị lừa dối, đe dọa, cưỡng ép.
  • Nội dung di chúc không vi phạm điều cấm của pháp luật, đạo đức xã hội, hình thức di chúc không vi phạm quy định của pháp luật.
  • Người từ đủ mười lăm tuổi đến chưa đủ mười tám tuổi có thể lập di chúc. Nếu cha, mẹ, người giám hộ của người đó đồng ý lập di chúc.
Xem thêm:  Các trường hợp thừa kế theo pháp luật quy định

Người lập di chúc có các quyền sau đây: chỉ định người thừa kế, tước quyền hưởng di sản của những người thừa kế, chia một phần di sản cho mỗi người thừa kế, dành một phần di sản để thừa kế, cúng tế, phân công. nghĩa vụ đối với người thừa kế, chỉ định người giữ di chúc, người quản lý di sản, người chia di sản.

Trường hợp nào được thừa kế theo di chúc ?

luật thừa kế tài sản có di chúc

Không chỉ những người có tên trong di chúc mà theo quy định tại khoản 644 Bộ luật dân sự 2015. Dù nội dung di chúc không để lại tài sản gì thì những người sau đây vẫn được hưởng thừa kế:

  • Con chưa thành niên của người lập di chúc.
  • Cha đẻ, mẹ đẻ, vợ hoặc chồng của người lập di chúc.
  • Con dù đã thành niên nhưng mất khả năng lao động.

Nếu các đối tượng nêu trên từ chối nhận di sản thừa kế hoặc không có quyền hưởng di sản. Thì không có quyền nhận di sản thừa kế theo quy định của pháp luật này.

Đồng thời, theo Điều 643 khoản 1 Bộ luật dân sự thì di chúc có hiệu lực kể từ ngày bắt đầu lập di chúc – ngày người lập di chúc chết.

Vì vậy, chỉ cần người sở hữu tài sản còn sống thì tài sản đó vẫn thuộc về người đó. Chỉ khi người đó chết, nếu người này có lập di chúc thì tài sản sẽ được chia theo di chúc đúng ý nguyện lúc còn sống của người để lại di chúc.

Xem thêm:  Giải quyết tranh chấp di sản thừa kế, chia tài sản thừa kế

Do đó, có thể hiểu thừa kế theo di chúc là việc thừa kế di sản thừa kế do người khác để lại theo di chúc (di chúc do chủ sở hữu tài sản lập khi còn sống).

Thừa kế theo di chúc khác gì với thừa kế theo pháp luật ?

Thừa kế theo di chúc và thừa kế theo pháp luật

Cũng theo quy định của Bộ luật Dân sự, ngoài thừa kế theo di chúc còn có thừa kế theo pháp luật. Sau đây là các tiêu chí dùng để phân biệt hai hình thức:

Giống nhau

  • Được quy định cụ thể tại Bộ luật Dân sự.
  • Đều là hình thức để người thừa kế hưởng di sản do người khác để lại sau khi chết.

Khác nhau

Tiêu chí

Thừa kế theo di chúc

Thừa kế theo pháp luật

Căn cứ Chương XXII Bộ luật Dân sự Chương XXIII Bộ luật Dân sự
Khái niệm Là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi chết. Là thừa kế theo hàng thừa kế, điều kiện và trình tự thừa kế theo quy định của pháp luật.
Người thừa kế Có tên trong di chúc

Không có tên trong di chúc: Cha, mẹ, vợ, chồng; Con chưa thành niên hoặc đã thành niên nhưng không có khả năng lao động của người lập di chúc.

Chia theo 03 hàng thừa kế là những người có quan hệ huyết thống, nuôi dưỡng… với người có di sản.
Hưởng di sản thế nào Theo ý nguyện của người lập di chúc Người thừa kế cùng hàng hưởng phần di sản bằng nhau

Người thừa kế ở hàng sau hưởng di sản khi hàng trước đã chết, không có quyền hưởng, bị truất quyền hoặc từ chối hưởng di sản

Người để lại di sản Người thành niên, minh mẫn, sáng suốt, không bị lừa dối trong quá trình lập di chúc.

Người từ đủ 15 tuổi – chưa đủ 18 tuổi được cha mẹ/người giám hộ đồng ý về việc lập di chúc.

Là bất cứ ai có di sản thừa kế mà không lập di chúc hoặc di chúc không có hiệu lực toàn bộ/một phần
Hình thức Do người để lại di sản lập:

Bằng văn bản

Di chúc miệng

Bằng văn bản do các đồng thừa kế lập
Trường hợp Người để lại di sản viết di chúc để chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi mình chết Không có di chúc.

Di chúc không hợp pháp.

Người thừa kế theo di chúc chết trước/chết cùng thời điểm với người lập, …

Người hưởng di sản theo di chúc không có quyền hưởng/từ chối nhận di sản thừa kế…

Thời điểm làm thủ tục Khi người có tài sản đang còn sống, lập di chúc trước để định đoạt tài sản sau khi chết Sau khi người để lại di sản đã chết

Trên đây là nội dung tư vấn thừa kế theo di chúc của Luật Sư AZ. Nếu bạn còn đang gặp bất kỳ thắc mắc nào. Hãy liên hệ ngay với chúng tôi để được hỗ trợ.

Đánh giá
Xem thêm:  Mẫu giấy ủy quyền thừa kế tài sản đất đai theo pháp luật

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *