Quyền thừa kế của con riêng khi có tranh chấp là một vấn đề pháp lý phức tạp, đặc biệt trong các gia đình có quan hệ bố dượng, mẹ kế và con riêng. Khi xảy ra tranh chấp, pháp luật về thừa kế sẽ được áp dụng để điều chỉnh các quyền và nghĩa vụ liên quan. Tuy nhiên, nhiều người vẫn chưa nắm rõ các quy định pháp luật hiện hành về quyền thừa kế của con riêng và cách giải quyết khi xảy ra tranh chấp. Luật Sư AZ sẽ cung cấp thông tin chi tiết và hướng dẫn cụ thể để giúp bạn hiểu rõ hơn về vấn đề này.

Quyền thừa kế của con riêng khi có tranh chấp theo di chúc

Theo Điều 624 Bộ luật Dân sự 2015, di chúc là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi qua đời. Bố dượng hoặc mẹ kế có quyền chỉ định con riêng làm người thừa kế và được hưởng một phần hoặc toàn bộ di sản, dựa trên ý chí thể hiện trong di chúc. Trong trường hợp này, con riêng có quyền hưởng di sản của bố dượng, mẹ kế.

Tuy nhiên, nếu người để lại di sản không lập di chúc, hoặc di chúc không hợp pháp, hoặc phần di sản không được định đoạt trong di chúc, quyền thừa kế sẽ được xác định theo quy định của pháp luật.

Quyền thừa kế của con riêng khi có tranh chấp theo pháp luật hiện hành

Theo Điều 654 Bộ luật Dân sự 2015, nếu con riêng và bố dượng, mẹ kế có quan hệ chăm sóc, nuôi dưỡng nhau như cha con, mẹ con, thì họ được thừa kế di sản của nhau theo quy định về thừa kế theo pháp luật và thừa kế thế vị.

Nguyên tắc là con riêng và bố dượng, mẹ kế không được thừa kế di sản của nhau. Tuy nhiên, nếu con riêng chăm sóc, nuôi dưỡng bố dượng, mẹ kế như cha mẹ ruột, thì quyền thừa kế của con riêng được pháp luật công nhận.

Thứ nhất, con riêng có quyền thừa kế theo hàng thừa kế thứ nhất, theo điểm a khoản 1 Điều 651 Bộ luật Dân sự 2015. Khi con riêng chăm sóc, nuôi dưỡng bố dượng, mẹ kế và coi họ như cha mẹ ruột, thì con riêng được xem như con đẻ của họ. Trong trường hợp hàng thừa kế thứ nhất chỉ còn con riêng, con riêng vẫn có quyền hưởng toàn bộ di sản, dù còn người có quan hệ huyết thống với người để lại di sản như ông bà nội, ngoại, anh chị em ruột.

Thứ hai, con riêng cũng có quyền thừa kế thế vị theo Điều 652 Bộ luật Dân sự 2015. Trường hợp này nghĩa là nếu con riêng chết trước hoặc cùng thời điểm với bố dượng, mẹ kế, thì cháu của con riêng được hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của cháu được hưởng nếu còn sống. Nếu cháu cũng chết trước hoặc cùng thời điểm với người để lại di sản, thì chắt được hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của chắt được hưởng nếu còn sống.

Trình tự, thủ tục giải quyết quyền thừa kế của con riêng khi có tranh chấp

Mặc dù pháp luật đã quy định rõ quyền thừa kế của con riêng, tranh chấp liên quan đến quyền hưởng di sản của nhóm này vẫn phổ biến. Trước đây, người Việt thường giải quyết tranh chấp trong gia đình bằng cách hòa giải, thương lượng trên cơ sở tôn trọng lẫn nhau.

Tuy nhiên, hiện nay, xu hướng giải quyết tranh chấp đã thay đổi, tương tự như các quốc gia phương Tây, việc kiện tụng tại Tòa án trở nên phổ biến hơn.

Trình tự, thủ tục giải quyết tranh chấp tại Tòa án được điều chỉnh bởi pháp luật về tố tụng dân sự:

Thứ nhất, đương sự nộp đơn khởi kiện tại Tòa án có thẩm quyền để yêu cầu giải quyết tranh chấp về thừa kế.

Thứ hai, Tòa án sẽ xem xét đơn khởi kiện. Nếu đơn đáp ứng đủ các điều kiện, Tòa án sẽ thụ lý vụ án.

Thứ ba, vụ án bước vào giai đoạn chuẩn bị xét xử và hòa giải. Tại giai đoạn này, Tòa án sẽ mở phiên họp kiểm tra, giao nộp, công khai chứng cứ và hòa giải.

• Mục tiêu là để các đương sự tự thỏa thuận về hướng giải quyết vụ án và cung cấp chứng cứ cần thiết.
• Cuối cùng, Tòa án sẽ ban hành quyết định đưa vụ án ra xét xử theo trình tự sơ thẩm.

Như vậy, theo nguyên tắc, con riêng không được hưởng thừa kế từ bố dượng, mẹ kế. Tuy nhiên, nếu con riêng chăm sóc, nuôi dưỡng và coi họ như cha mẹ đẻ, pháp luật sẽ công nhận quyền hưởng di sản của con riêng. Trên thực tế, tranh chấp thừa kế ngày càng gia tăng do sự thay đổi trong hình thái gia đình. Vì vậy, thay vì tự thỏa thuận, xu hướng khởi kiện tại Tòa án đang tăng lên.

Dịch vụ luật sư tư vấn thừa kế tại Luật Sư AZ

• Tư vấn giải quyết tranh chấp thừa kế
• Tư vấn thủ tục khởi kiện thừa kế
• Hỗ trợ soạn thảo đơn từ pháp lý
• Hỗ trợ thu thập tài liệu, chứng cứ liên quan
• Đại diện khách hàng làm việc với Tòa án
• Đại diện khách hàng tranh biện tại phiên tòa

Chúng tôi đã tóm tắt nội dung về quyền thừa kế của con riêng khi có tranh chấp và cung cấp căn cứ để xác định phương pháp giải quyết. Nếu Quý khách có thắc mắc hoặc cần hỗ trợ pháp lý về quyền thừa kế của con riêng từ cha dượng, mẹ kế. Vui lòng liên hệ Luật Sư AZ qua hotline để được tư vấn kịp thời.